PRE-

TEXTOS

2014-2021

Pre-textos é o nome que agrupa unha serie de contidos que publicamos con anterioridade á presentación da obra no teatro, co ánimo de contextualizar dunha maneira específica as claves de cada unha das propostas dos artistas invitados. Para iso lanzamos unha invitación a un profesional de dentro ou de fóra do territorio para que asine cada Pre-texto pondo o foco en determinada potencia que cremos pode ser interesante recalcar.

Os formatos destes contidos son diversos: textos escritos, audios que recollen unha conversación, textos escritos en aberto... dependendo do tipo de invitación e das persoas que forman parte do encargo.

Esta linea de contidos mantense dende o primeiro ano do proxecto nunha aposta pola necesidade de xerar memoria, arquivo e diálogo arredor das prácticas artísticas.

Autoras e artistas convidadas

2014

1. 

JAVIER MARTÍN SOBRE

PISANDO OVOS

Convidamos a Javier Martín, coreógrafo e investigador local a pór en contexto a última obra da creadora Rut Balbís, coreógrafa afincada na nosa cidade, directora de Pisando Ovos.

2. 

XOSÉ MANUEL SANDE CON IGOR CALONGE

Convidamos a Xosé M. Sande, programador do Centro Galego dás Artes da Imaxe (CGAI) a conversar co creador vasco Igor Calonge ao redor das marxes entre a mirada do creador no cinema e na danza, nos arredores do barrio do Agra do Orzán cun café de almorzo.

00:00 / 28:20

3. 

UXÍA P. VAELLO

E JANET NOVÁS

Convidamos a Uxía Vaello, creadora e intérprete de danza e teatro fincada en Santiago de Compostela, a conversar coa creadora Janet Novás ao redor do tema da visibilidade nos artistas no salón dunha casa da cidade.

00:00 / 46:49

2014

4. 

MAURO SANÍN, MIGUEL MARÍN E NANDO PÉREZ

Un convite a varias bandas entre Galicia e Andalucía; os compositores Mauro Sanín e Miguel Marín e o creador e intérprete Nando Pérez. Un encontro virtual a través dun texto en aberto onde todos eles conversan ao mesmo tempo, por escrito, ao redor do tema da interdisciplinariedade en escena.

2015

5. 

AFONSO BECERRA

SOBRE

ROSER LÓPEZ ESPINOSA

Convidamos a Afonso Becerra, xornalista e crítico especializado en artes escénicas, a escribir sobre a peza "Lowland" da coreógrafa catalana Roser López Espinosa.

2015

6. 

VANESA SOTELO SOBRE ENTREMANS E HURYCAN

Convidamos a Vanesa Sotelo, xornalista especializada en artes escénicas, a escribir sobre as pezas "Blondy's Coffee" da compañía galega Entremans e "Je Che Jaime" da compañía HuryCan, afincada en Madrid.

2015

7. 

ANIA GONZÁLEZ

SOBRE

JAVIER MARTÍN

Convidamos a Ania González, crítica de arte, a escribir sobre a obra de Javier Martín, coreógrafo e investigador local.

2015

8. 

CARMEN SENRA

SOBRE

​MÓNICA RUNDE

Nesta ocasión recollemos a mirada de Carmen Senra, unha das figuras crave nos principios da danza contemporánea en Madrid, sobre a coreógrafa madrileña Mónica Runde. Nesta ocasión contamos coa colaboración de Mercedes L. Caballero, xornalista especializada en danza.

2015

9. 

ÁNGEL NEGRO

SOBRE

DANZA MOBILE

Convidamos a Angel Negro, director artístico da compañía madrileña O Tinglao a pór en contexto tanto o traballo de Danza Mobile como o seu propio en relación á danza integrada.

10. 

MERCEDES PEÓN

DANIEL HERNÁNDEZ​

Aquí podes escoitar a conversa que tiveron Daniel Hernandez e Mercedes Peón ao redor da tradición, a creación colectiva, o folclore, a academia, o baile, do trance, da herdanza dos pobos, e un longo e moi interesante etcétera.

00:00 / 1:13:12

2015

11. 

ARMANDO MARTÉN E ANA BEATRIZ PÉREZ SOBRE DANTZAZ

Un convite por partida dobre, Armando Martén e Ana Beatriz Perez, dúas persoas de referencia no noso territorio fan unha reflexión sobre a súa traxectoria como estudantes, bailaríns e profesores  e analizan a importancia de estruturas ponte entre a formación e a vida profesional.

2015

12. 

NATIVIDAD BUIL

SOBRE

SÓLODOS

O convite viaxou nesta ocasión até Zaragoza en busca da mirada de Natividad Buil, directora do festival Trayectos, que pon en contexto a labor que levan a cabo Maruxa Salas e Erick Jiménez co seu proxecto SóLODOS en Danza en Costa Rica.

2016

13. 

BORJA FERNÁNDEZ SOBRE

CIRCOLANDO

Unha invitación ao artista local Borja Fernández a ofrecernos a súa mirada sobre o traballo da compañía portuguesa Circolando.

2016

14.

NATALIA OUTEIRO

SOBRE

AIRE NO AR

A nosa colaboradora nesta ocasión é Natalia Outeiro, profesional das artes do circo do territorio, que nos brinda a súa visión sobre o primeiro traballo da compañía Aire non Ar, unha peza que cabalga entre o circo, a música e a danza.

2016

15. 

JON MAIA

SOBRE

NOVA GALEGA

DE DANZA

Neste caso a colaboración lánzase cara ao Pais Vasco da man do director da compañía Kukai Dantza, Jon Maia, que nos ofrece a súa voz en primeira persoa sobre a revisión do tradicional que ofrecen dentro do seu proxecto.

2016

16.

DAVID LOIRA

SOBRE

VERO CENDOYA

A proposta artístico-deportiva de Vero Cendoya atopa unha bonita resposta da man do artista David Loira, preguntas lanzadas ao aire para reflexionar sobre as fronteiras entre o deporte e a arte.

2016

17. 

GENA BAAMONDE

SOBRE

PAULA QUINTANA

Un texto interactivo da man da artista independente do noso territorio Gena Baamonde. Unha mirada voayeur para imaxinarnos á artista convidada Paula Quintana a través da imaxe que Paula constrúe en redes sociales, filtrada, remezclada e inventada pola propia Gena.

2016

18.

SABELA MENDOZA SOBRE

LASALA

Sabela Mendoza, comisaria e traballadora cultural galega, ofrécenos un interesante exercicio de análise de momentos das pezas de Lasala. Instántaneas conxeladas dos dous traballos que se presentan no teatro como ferramentas motor para construír xuntas un posible mapa de potencias.

2016

19. 

RICARDO SANTANA

SOBRE

IT DANSA

Ricardo Santana ofrécenos unha interesante reflexión sobre os "falsos amigos", os procesos de re-significación, o arquivo e a reconstrucción. Un tema que encaixa perfectamente coa compañía convidada, IT Dansa, que dentro das súas creacións contan con numerosas obras de repertorio. 

2016

20.

ANTÍA OTERO

SOBRE

BRODAS BROS

Antía Otero, poeta e actriz galega, achéganos unha mirada ao arte de acción, á sociedade do espectáculo e a ese mercado da arte que intenta capturar aquelo que por natureza é efémero. Un acompañamento poético-teórico para a nosa compañía de danza urbana convidada, Brodas Bros.

2016

21.

MARTÍN PADRÓN SOBRE

CARMEN ROCHE

Martín Padrón, bailarín, coreógrafo e formador de formadores canario,  enumera as características dun MAESTRO con maiúsculas neste pretexto que contextualiza a figura de Carmen Roche como maestra, perfil polo que é máis recoñecida esta histórica bailarina zaragozana.

2016

22.

ALBERTO CORTÉS SOBRE

ROBERTO OLIVÁN E

GREGORY MAQOMA

Alberto Cortés, creador andaluz licenciado en historia da arte, dramaturxia e dirección de escena . Unha reflexión dende a periferia, a resistencia e o incendio que contextualiza o traballo que realizan Roberto e Gregory mais aló das súas pezas escénicas  A mirada dun artista expandido.

2017

23.

LAURA KUMIN SOBRE

PATRICIA RUZ

Laura Kumin, directora do Certamen Coreográfico de Madrid / Paso a 2, escribe arredor da estrea do último espectáculo da creadora madrileña Patricia Ruz e lembra connosco como a coñeceu así como as claves do seu traballo como coreógrafa.

2017

24. 

NIEVES NEIRA

SOBRE

ÁNXELA BLANCO

A xornalista Nieves Neira constrúe un texto-travesía para navegar entre a multiplicidade dos corpos de Ánxela en Ulises e a nena durmida.

O corpo-Ítaca, o corpo-poder, o corpo-comunidade.

2017

25.

BLANCA BLANCO

SOBRE

FRITSCH COMPANY

Cunha traxectoria de estudo do corpo dende o escénico ao terapéutico, Blanca debuxa neste pretexto liñas libres que suliñan ou difuminan conceptos relacionados ca inclusión/integración na súa mirada ao mundo

2017

26. 

ANTÍA DÍAZ

SOBRE

JANET NOVÁS

Antía Díaz coñece ben de cerca o traballo de Janet Novás, é unha testemuña fiel da súa traxectoria. Antía fala dende o corazón, dende o coñecemento e dende o amor do último traballo de Janet: "Si pudiera hablar de esto, no haría esto". Consegue poñerlle verbas ao corpo.

2017

27.

CRIS BLANCO SOBRE

ANDREA QUINTANA Y ALBERTO CORTÉS

Cris acepta o convite a imaxinar a obra que non coñece, a xogar a inventar o Hollywood de Andrea Quintana e Alberto Cortés. Qué agardar cando nos sentemos na butaca? Canto de "Cantando bajo la lluvia", "Ben Hur", e "Terminator" veremos neste escenario hollywoodiense?

2017

28. 

JUAN CARLOS LÉRIDA

SOBRE ALBERT QUESADA

Juan Carlos acompañou o proceso de creación da peza "UnDosTresUnDos" de Albert, unha peza na que o creador quixo afondar no mundo do flamenco dende a súa propia mirada contemporánea. Juan Carlos cóntanos neste texto a relación que mantiveron para este proceso.

2017

29.

BÁRBARA RAUBERT

SOBRE

TONI JODAR E BEATRIU DANIEL

Bárbara Raubert coñece ben de cerca os fitos e derivas da danza en Cataluña e, como ela apunta neste texto, a historia da parella formada por Toni e Beatriu podería ser a historia da danza catalana en sí mesma. Unha contextualización de ouro para o proxecto de Explica Dansa.

2017

30.

CRISTINA BALBOA SOBRE

SRA. POLAROISKA

As mans de Cris Balboa compoñen un texto que o colectivo formado por María Ibarretxe e Alaitz Arenzana completan, unha radiografía de Sra. Polaroiska que nos da interesantes pistas dos seus intereses como colectivo.

2017

31.

NICOLAS RICCHINI

SOBRE

LALI AYGUADÉ

Neste fermoso texto, construÍdo como se fora un diario, percorreremos a relación de Nicolas Ricchini e Lali Ayguadé atopando as claves do traballo da creadora dende a mirada desde artista.

2017

32.

JONE SAN MARTÍN SOBRE

DANTZAZ KOMPAINIA

Jone San Martín coñece ben de cerca o traballo da compañía vasca Dantzaz. Comeza o seu relato cunha frase reveladora "Dantzaz foi e é un agasallo para min", a partir de ahí nos sumerxe no percorrido como bailarina e creadora para esta plataforma.

2017

33. 

ISABEL DE NAVERÁN

SOBRE

MALPELO

O universo poético de María Muñoz e Pep Ramis da man da investigadora de danza Isabel de Naverán. Un texto dobre -sobre MalPelo e arredor do espazo de creación L'animal a l'esquena- que nos brinda  unha bonita presentación sobre ambos artistas. 

2018

34.

JAVIER TRIGALES SOBRE

FÉLIX FERNÁNDEZ

Un texto asinado polo guionista, xestor cultural e docente Javier Trigales para poñer en contexto o último traballo de Félix Fernández, <50 minutos de simulación programada>, relacionando os temas recurrentes do artista a través de múltiples guiños a referentes da historia do cine.

2018

35. 

Dende a vontade de acompañamento da responsable do espazo de referencia en Gipuzkoa, Dantzagunea,  a voz de Sofía fala dende o coñecemento e a cercanía de levar anos ao carón das creadoras e creadores vascos. 

SOFÍA ALFORJA SOBRE

LASALA

2018

36.

CLÁUDIA MARISA

SOBRE

JAVIER MARTÍN

Con motivo da estrea de <método negro> de Javier Martín, a investigadora portuguesa Cláudia Marisa contextualiza de xeito moi certero as singularidades

deste coreógrafo e das numerosas fontes das que bebe para engrosar o campo da súa investigación artística.

2018

37. 

CRISTIAN ALCARAZ

SOBRE

FERNANDO LÓPEZ

Cristian Alcaraz, dramaturgo andaluz, escribe sobre a investigación teórica-práctica arredor da cuestión de xénero no flamenco de Fernando López. Un achegamento lateral dende outro creador preocupado e ocupado polas novas masculinidades dentro e fóra do aparato teatral.

2018

38.

CRISTINA CAMESELLE SOBRE

LOSDEDAE

Cristina Cameselle, bailarina, produtora e crítica de danza galega, estivo sempre ben cerca do traballo de Chevi Muraday e é dende esa lembranza en retrospectiva que nos achega este texto. Un texto simple que nos transporta vinte anos atrás ás primeiras visitas do creador a Galicia.

2018

39.

ELENA CARMONA SOBRE

OASIS PARAÍSO

Para o programa triple de Oasis Paraíso, Elena Carmona, coordinadora artística do Graner, pon en contexto o propio termo de residencia artística, viaxando polos conceptos de flexibilidade e confianza e defendendo a  nova institucionalidade e os espazos de resistencia dende a marxe. 

2018

40.

CRIS VILARIÑO SOBRE

ARACALADANZA

A vontade deste convite á creadora Cris Vilariño é que poda transmitirnos en primeira persoa unha das constantes do seu traballo, a construción doutros dispositivos educativos na infancia que contemplen o corpo como elemento troncal.

2018

41.

ANA CABO 

SOBRE

SHARON FRIDMAN

Ana Cabo, directora durante 12 anos do Festival Internacional Madrid en Danza, é a encargada de poñerlle un corpo escrito á peza do coreógrafo Sharon Fridman. A autora, a través do paralelismo coa figura dos pobos peregrinos, desmembra as chaves do pouso que a traxectoria do israelí deixa nela.

2018

42. 

ARANTZA LÓPEZ SOBRE

LA MACANA

Coñecedora da súa traxectoria e amiga dende fai moitísimos anos da parella formada por Alexis Fernández e Caterina Varela, Arantza López ofrécenos unha xenealoxía a partir das estancias en Barcelona e unha breve impresión como espectadora do seu último traballo Pink Unicorns.

2018

43.

PEDRO FRESNEDA

SOBRE

PISANDO OVOS

A traxectoria de Pisando Ovos estivo sempre ligada ao Teatro Ensalle. Unha das súas almas motoras, Pedro Fresneda, repasa dende a primeira á última as pezas da compañía liderada pola coreógrafa Rut Balbís, contadas dende o recordo do paso da compañía polo teatro da cidade olívica.

2018

44. 

Cristina Lata Villoch ponlle verbas ao traballo da compañía valenciana, Cienfuegos. Ela, codirectora do portal de danza Butaca2 ademais de mestra no Conservatorio de Danza de Lugo, é quen de facer un repaso da súa traxectoria tirando do fío da obra de Lorca na que se inspira o traballo que presenta no teatro.

CRISTINA LATA VILLOCH SOBRE CIENFUEGOS DANZA

2018

45.

MARTA ALONSO

SOBRE

JESÚS RUBIO GAMO

Unha artista que fala sobre outro artista. A primeira, a galega Marta Alonso, bailarina e creadora, que dende a escrita nos achega a relación que dende un primer encontro na terminal dun aeroporto teceu co creador madrileño Jesús Rubio Gamo.

2018

46. 

DÁCIL GONZÁLEZ SOBRE

DANIEL ABREU

Dende a voz de Dácil González, bailarina e compañeira dende fai moitos anos do proxecto de Daniel Abreu acompañamos as lembranzas do percorrido camiñado xuntos, Dácil apunta ao último proceso de creación La desnudez no que comparten unha vez máis o escenario xuntos.

2019

47.

PABLO REBOLEIRO

SOBRE

VERTICALIA

A suma de forzas de catro artistas vinculadas á danza e ao circo para as que non existen fronteiras entre unha cousa e a outra é Verticalia e Pablo Reboleiro, un dos artistas de circo máis recoñecidos do territorio, recolle neste pretexto a súa visión do que supón a estrea de Alma (non é hippie) no noso teatro.

2019

48.

MANU LAGO

SOBRE

PAULA QUINTAS

Manu Lago, achéganos ao proceso de creación de Plastic para que coñezamos máis de cerca a Paula Quintas, ao colectivo Traspediante e as interesantes colaboracións que forman parte desta peza.

2019

49.

SARAH ANDRIEU

SOBRE

AUGUSTE-BIENVENUE

A antropóloga francesa Sarah Andrieu repasa a traxectoria da compañía burkinense Auguste-Bienvenue para nos achegar ás súas figuras protagonistas e ao importante traballo de investigación coreográfica que realizan dende fai máis de dúas décadas en África occidental. 

2019